wo 26 juli 2017, 00:32 uur

Turkije en de ‘middle income trap’ [COLUMN]

Simsek[Door Peter Edel/Istanbul] – Een diplomaat die ik zo nu en dan spreek vroeg zich af: zal Turkije uit de middle income trap komen? Anders gezegd, kan Turkije opklimmen naar de elite van higher income countries? Het IMF was daar niet van overtuigd in een recentelijk verschenen rapport:

‘De lagere groei zal de inflatie en het handelstekort waarschijnlijk beperken. Het betekent echter ook dat het Turkse inkomen maar langzaam inloopt op ontwikkelde economieën. Daardoor dreigt Turkije in de middle income trap te blijven hangen.’

Simsek
Twee dagen (!) voor het IMF-rapport verscheen zette de Turkse minister van Financiën Mehmet Simsek in The Wall Street Journal (WSJ) uiteen hoe Turkije volgens hem via een pakket aan hervormingen aan de middle income trap zal ontsnappen.

Simsek(foto) constateerde dat het inkomen per hoofd van de bevolking is gestegen. Op zich terecht. Hij stelde echter ten onrechte dat dit geheel aan het gevolgde beleid te danken was. In werkelijkheid volgde de vooruitgang vooral uit de sterk toegenomen buitenlandse kapitaalstroom naar emerging economies, waar Turkije er een van is.

Hervormingen
Simsek is echter niet gek. Ik deel zijn politieke kleur niet, maar samen met vicepremier Ali Babacan behoort hij tot de realisten binnen de regerende Partij voor Gerechtigheid en Ontwikkeling (AKP). Zo begrijpt Simsek dat 3,5-4 procent groei onvoldoende is om de huidige werkgelegenheid in stand te houden. Tijdens een interview dat de Financial Times met hem deed benadrukte hij dat.

Simsek ziet graag zo snel mogelijk hervormingen die de groei te stimuleren. Om redenen die ik in Turkije en de vloek van ‘hot money’ noemde kan hij president Erdogan hier in het beste geval echter pas na de komende verkiezingen van overtuigen. Dat uitstel zal Simsek een onbehagelijk gevoel geven, omdat hij weet dat buitenlandse investeerders de voorkeur geven aan landen waar de groei toeneemt.

Geduld
Volgens de Turkse economieanalist Emre Deliveli dient Simseks artikel in WSJ aldus begrepen te worden. Met de aankondiging van maatregelen om Turkije uit de middle income trap te halen, trachtte Simsek buitenlandse investeerders tot geduld te bewegen, meent Deliveli.

Buitenlandse investeringen zijn essentieel voor de Turkse economie. In Turkije en de vloek van hot money noemde ik het ‘goed nieuws’ dat er buitenlands kapitaal naar Turkije blijft komen. Iets meer details daarover kunnen geen kwaad.

FDI
Het is lucratief om in Turkije te investeren. Zo leverden 20,5 miljard buitenlandse dollars die tussen 2001 en 2014 bij 21 Turkse banken werden ondergebracht een winst van 17 miljard op. Er zijn echter omstandigheden waarin buitenlandse investeringen sterk terug kunnen lopen.
Voor de financiële crisis van 2008 kwamen nog voor 22 miljard dollar foreign direct investments (FDI) naar Turkije, maar in 2009 daalden die scherp tot 8,6 miljard. In de daarop volgende jaren liepen ze weer op, naar 16 miljard in 2011, al volgde in 2012 en 2013 wederom een dip. Nu gaat het de goede kant op, met naar verwachting wederom 16 miljard eind dit jaar.

Er is Simsek uiteraard veel aan gelegen die tendens vast te houden. Maar hoewel optimisten menen dat de FDI’s terug zullen keren naar het niveau van voor 2009, staat dat voor sceptici allerminst vast. Voor hen kan de toename van buitenlandse investeringen bevriezen, of zelfs teruglopen als gevolg van interne en externe dreigingen.

Drugsverslaving
De maatregelen die Simsek in het vooruitzicht stelde in WSJ komen neer op beproefde methoden om aan de middle income trap te ontkomen: flexibele arbeidsmarkt, innovatie en beter onderwijs.

Turkije schreeuwt om dat laatste. De leerplicht werd in 2012 weliswaar uitgebreid, maar de kwaliteit van het onderwijs verbeterde allerminst. President Erdogan hecht in zijn uitspraken vooral aan meer religie binnen het onderwijs. Om drugsverslaving onder jongeren te voorkomen, zegt hij. Alsof Iran, dat toch zeker religieus onderwijs kent, niet het grootste drugsprobleem in de regio zou hebben…

Wiskunde
Simsek ziet andere prioriteiten dan alleen meer religie in het onderwijs. Hij beseft dat Turkse scholieren een achterstand hebben. De cijfers staan aan zijn kant. Een onderzoek van het aan de Sabanci universiteit verbonden Initiatief tot onderwijshervorming plaatst Turkije bijvoorbeeld op de 35e plaats onder 50 onderzochte landen als het om wiskundekennis in groep vier gaat. En op de 24e plaats onder 42 onderzochte landen in groep acht.

Bovendien is het betere onderwijs slecht verdeeld over Turkije. De beste scholen scoren weliswaar bovengemiddeld, maar de slechtere bedroevend laag. Het kwaliteitsverschil kent sociaaleconomische oorzaken. Openbare scholen in wijken met een hoger gemiddeld inkomen doen het beter dan die in armere buurten.

Vrouwen
Simsek vestigt zijn hoop verder op een grotere participatie van vrouwen op de arbeidsmarkt. Turkije boekte in dat opzicht het laatste decennium een vooruitgang van acht procent, stelt hij.

Klinkt goed, maar het moet beter kunnen. Het eind oktober verschenen Global Gender Gap Report van het World Economic Forum plaatst Turkije op de 125e plaats onder 142 landen wat betreft gezondheid en opleiding, als mede economische en politieke participatie onder vrouwen. Turkije is in die rangschikking sinds vorig jaar vijf plaatsen gedaald.

Innovatie
Simsek benadrukt het belang van innovatie om uit de middle income trap te komen. Daar valt niets tegen in te brengen. Alleen via innovatie kan Turkije hoger technologische producten maken die de export structureel versterken en het spook van het handelstekort op afstand houden.

De Turkse economie is te afhankelijk geworden van de bouwsector. Vicepremier Babacan erkent dat, maar niet tot ieders genoegen. Toen hij zei dat het beter zou zijn om iets minder in de bouw en wat meer in industriesectoren te investeren tikte een met Erdogan bevriende bouwondernemer hem venijnig op de vingers.

ICT
Babacan heeft echter gelijk. Turkije heeft in veel sectoren een achterstand. Neem de ICT-branche. In de softwaremarkt stelt Turkije nauwelijks iets voor. Van de 70 miljard dollar sofware die wereldwijd wordt verhandeld is maar zes miljoen dollar voor Turkije. Het aandeel van internet binnen het Turkse Bruto Nationaal Product bedraagt 0,09 procent. Ter vergelijking: Zweden komt tot 6,3 procent.

Ik vraag me af hoe het bij Babacan en Simsek viel dat Erdogan naar eigen zeggen ‘iedere dag een grotere hekel aan internet’ krijgt. Het Turkse platform voor digitale technologie was er duidelijk over: ‘dergelijke uitspraken zijn een zware slag voor onze toekomst.’

Variabele factoren
Terug naar de vraag: kan Turkije uit de middle income trap komen? Medestanders van de AKP zullen daar waarschijnlijk van overtuigd zijn. Nationalistische euforie vertroebelt echter hun blik op de werkelijkheid. Want zelfs wanneer inspanningen tot beter onderwijs en innovatie snel en maximaal resultaat afwerpen, blijven er veel variabele factoren over die Turkije in de middle income trap dreigen te houden.

Een renteverhoging in de VS bijvoorbeeld. Of de situatie in Syrië, met de risico’s van grensoverschrijdend geweld en hoge kosten door een nieuwe vluchtelingengolf. Bovendien is de binnenlandse politieke stabiliteit allerminst gewaarborgd met het wankele Koerdische vredesproces en het aanhoudende protest tegen Erdogans autoritaire beleid. Vooral wanneer de twee laatstgenoemde factoren tot geweld leiden kunnen ze de groei van de economie danig beperken.

Zeker, het zou mooi zijn wanneer Turkije de valkuilen weet te vermijden en door kan dringen tot de groep van higher income countries. Vooral wanneer de lager gesitueerde groepen in de samenleving daar volop van mee kunnen profiteren. Voorlopig zeg ik echter: eerst zien, dan geloven.

Peter Edel/Istanbul

Van Peter Edel verscheen onlangs De diepte van de Bosporus, een politieke biografie van Turkije (Uitgeverij EPO, Antwerpen).

Volg Peter Edel op twitter.



Er zijn 30 reacties

  1. M.Buzink
    Geplaatst op 10 november 2014 om 3:32 pm uur.

    Het zou helpen als de Turken hun eigen getalenteerde studenten meer kansen gaven in de diverse industriesectoren. Ik hoor al jaren van hen de klacht, dat het nog steeds vriendjespolitiek is in bedrijven. Ze nemen hun eigen vrienden en kennissen aan, al zijn die zelfs minder getalenteerd.

  2. Stratenmaker
    Geplaatst op 10 november 2014 om 9:10 pm uur.

    Edel,
    .
    Je schrijft:
    ‘Hij stelde echter ten onrechte dat dit (het gestegen income per capita) geheel aan het gevolgde beleid te danken was. In werkelijkheid volgde de vooruitgang vooral uit de sterk toegenomen buitenlandse kapitaalstroom naar emerging economies, waar Turkije er een van is.’
    .
    En dan nu de vraag aan onze spitsvondige schrijver: Wie is er verantwoordelijk voor de omvangrijke wetswijzigingen in 2006 die de volgens jou voor de vooruitgang verantwoordelijke buitenlandse kapitaalstromen mogelijk maakten?
    Vraag 2: Klopt de stelling van minister Simsek dus wel of niet?
    Wel hè? Geef het nou gewoon eens toe…
    .
    Wiskunde, Vrouwen en ICT:
    Ik schreef het al in een andere discussie met jou, dat je met een pincet zoekt in de brij van cijfers en informatie naar díe elementen die je goed kunt gebruiken in het onderuit halen van het beleid van de AKP-regering.
    Dit is weer een bewijs hiervan.
    Wiskunde. Waarom wiskunde? Waarom geen Biologie of Muziek?
    Turkije stond bij die vakken waarschijnlijk niet laag genoeg op de ranglijst om je eigen zaak kracht bij te kunnen zetten en tegelijkertijd ons land weer eens door het slijk te kunnen trekken?
    .
    Je vraagt jezelf af:
    ‘…hoe het bij Babacan en Simsek viel dat Erdogan naar eigen zeggen ‘iedere dag een grotere hekel aan internet’ krijgt.’
    Nou, dat liet hen waarschijnlijk koud.
    Vooral omdat ze – in tegenstelling tot jou – begrijpen dat Erdogan het nutteloze gezemel op Facebook en Twitter bedoeld. En dat draagt niet bepaald bij aan de vooruitgang van de jeugd van een land.
    Typisch ook weer dat je Turkije met Zweden gaat vergelijken. Weer een bewijs dat je met je pincet er informatie uitpikt om Turkije maar zo zwart en belachelijk mogelijk neer te kunnen zetten.
    .
    En ga nou niet gelijk weer ontkennen dat je Turkije en vooral haar regering te kakken wilt zetten door informatie te selecteren, want dat doe je wél. Lees je eigen tekst nog eens terug zou ik zeggen en probeer voor de verandering eens objectief te lezen.
    .
    En wat zeg je aan het eind?
    ‘Voorlopig zeg ik echter: eerst zien, dan geloven.’
    Wat moeten we een blinde laten zien dan?
    En hoe belangrijk is het eigenlijk dat die-hard AKP-bashers als jij uiteindelijk overtuigd zouden raken? Helemaal niet, om precies te zijn.
    De Turkse bevolking zelf hoeft maar terug te denken aan de situatie zoals die was onder de vele ‘seculiere’ regeringen in de 20e eeuw, en de achterstand die de Turkse bevolking toen had op de Westerse bevolkingen, om te weten dat het trapped zitten in de middle income helemaal zo slecht nog niet is, als het al het eindstation zou zijn (zoals jij het graag zou zien), wat verre van een zekerheid is.

    • peter edel
      Geplaatst op 11 november 2014 om 8:01 am uur.

      Ach schat, wat een frustratie toch weer. Kan het me ook wel voorstellen hoor. Want als er iemand was die Turkije en de AKP de afgelopen dagen stevig ‘te kakken’ (wat heb je toch met excrementen? O, ik weet het weer) zette was het je vriend Davutoglu met zijn economische hervormingsprogramma.

      Economen als Tarik Yilmaz en Ugur Gurses lachen zich een ongeluk. En ik lach met ze mee! Niet alleen omdat er zoveel fouten in het programma staan, maar ook omdat het meer wegheeft van een verlanglijstje dan een serieus programma.

      Je argumenten raken weer eens kant noch wal lieverd. Natuurlijk stimuleerde Simsek de inflow van buitenlands kapitaal. Hij was wel betoeterd geweest als hij dat niet had gedaan. Maar dat betekent natuurlijk niet dat het kapitaal om die reden kwam.

      Doe je niet dommer voor dan je bent Stratenmaker. Je weet verduiveld goed dat die kapitaalstroom op gang kwam door internationale economische ontwikkelingen waar Simsek geen greep op had. Je weet wel beter, maar je bent zelfs bereid om je dommer voor te doen dan je bent om je partij als het grote witte licht te laten schijnen (zie dat maar als compliment…)

      Dat Simsek zich op de borst wilde kloppen is overduidelijk. Overigens ben ik zoals ik al schreef de laatste om te stellen dat hij achterlijk is. De AKP plukte hem niet zonder reden uit de Londense bankwereld weg. Veel meer keuze in de partijgelederen was er immers niet…

      Door de zaken om te keren en verder heel arrogant te doen denk je dat je indruk maakt. Wel, ik kan je zeggen, dat doe je verre van. Misschien op je partijgenoten, maar zeker niet op mij. Voor mij behoor je tot het geboefte dat omwille van het snelle geld de ontwikkeling van de Turkse economie op lange termijn tegenhoudt. Dus wie is hier tegen Turkije?

      ‘Wiskunde? Waarom wiskunde? Waarom geen biologie of muziek?’ Ja, aan biologie of muziek heb je veel als het om de innovatie gaat waar de Turkse economie zo om zit te springen. Daarom noemde ik wiskunde slimmerd.

      Trouwens, ooit gehoord van een andere president die zegt een hekel aan internet te hebben? In Iran misschien.

      Ja, ik noemde Zweden. Had je misschien liever gehad dat ik Turkije met Zimbabwe vergeleek? Was misschien toepasselijker geweest. Het aandeel van internet in het BNP daarvan komt waarschijnlijk dichter in de buurt van het Turkse. Zie je nu echt niet in dat innovatie op ITC gebied essentieel is? Is het niet om vooruit te komen, dan wel om het huidige economische niveau te behouden.

      Wat jij doet is heel krampachtig de boodschapper een kogel door zijn hoofd schieten, om ondertussen de problemen die de Turkse economie bedreigen te negeren. En alleen maar om je partijeer hoog te houden.

      Slaap maar lekker vannacht en heb fijne dromen hoe ik je partijvrienden namens ‘buitenlandse machten’ met telekinese probeer uit te schakelen. Want dat soort onzin van Yigit Bulut geloven jullie toch… Laat je nakijken schat.

      Je wilt dat ik iets toegeef? Ik ben de eerste om toe te geven dat jij een ergerlijke AKP-trol bent die onzin loopt te verkopen.

      Als je boos wordt over de laatste regels: het is maar ‘satire’ hoor.

      • Stratenmaker
        Geplaatst op 11 november 2014 om 8:07 pm uur.

        Schat? Schat? Tot 2 keer toe nog wel? Wat krijgen we nou? Waarom val je de lezers met onze intieme relatie lastig?
        .
        Hoe dan ook, even terug naar de inhoud.
        Dus volgens jou is wiskunde het meest essentiële vak om innovatie te kunnen creëren?
        .
        Mijn vraag over de vergelijking met Zweden is wel degelijk relevant, want Zweden is van oudsher een van de hoogst presterende landen op gebied van internet penetratie. Dat was al zo toen zelfs Nederland op dat vlak nog een ontwikkelingsland was.
        Natuurlijk ga jij een normaal antwoord uit de weg door de boel te ridiculiseren en met Zimbabwe aan te komen.
        .
        Even voor jouw informatie het volgende:
        De reden waarom internet erg laat is opgekomen in Turkije komt doordat de voorgaande regeringen niet op wilden schieten met de privatisering van de staatsbedrijven, waaronder PTT (Turk Telekom), en waardoor de telecom markt tot 2005 afgeschermd was voor private partijen. Daardoor kon Turk Telekom lekker achterover leunen, terwijl de Turkse internetter het tot ver in de jaren ’00 met een 56K modempje moest doen.
        Daarna vond een inhaalslag plaats, maar het duurt even voordat zo’n achterstand is ingelopen, maar dankzij de privatiseringen (Capulcu en CHP’ers noemen dit graag ‘de uitverkoop van Turkije’) lopen we gelukkig in.
        Het is erg goedkoop (ik noem het Turkije-bashen) om zonder deze voorgeschiedenis te benoemen Turkije botweg aan te vallen op haar huidige status.
        .
        Wat mij ook gelijk bij de andere hervormingen brengt die deze regering in 2006 heeft doorgevoerd.
        Jij wuift dat nogal makkelijk weg met:
        ‘Natuurlijk stimuleerde Simsek de inflow van buitenlands kapitaal. Hij was wel betoeterd geweest als hij dat niet had gedaan. Maar dat betekent natuurlijk niet dat het kapitaal om die reden kwam.’
        Dat betekent het namelijk WEL!
        Voor 2006 mocht een buitenlandse private persoon of rechtspersoon niet direct bezittingen aanhouden in Turkije. Wederom een erfenis van voorgaande regeringen.
        Het was dus wettelijk verboden om bezittingen te hebben in Turkije.
        En jij wil hier nu met droge ogen beweren dat dat kapitaal toch wel zou zijn gekomen, als de wetten en regels niet radicaal zouden zijn hervormd?
        Van welke planeet kom jij toch?
        .
        Natuurlijk schiet ik zo’n boodschapper ‘een kogel door zijn hoofd’ (jouw woorden hè, niet gelijk aangifte tegen mij gaan doen bij jusititie, en ook niet aangrijpen om niet meer met mij te willen discussiëren omdat ik je zou hebben bedreigd. Dat heb je immers bij anderen voorgewend).
        Je wilt het doen voorkomen alsof de internet situatie een voorbode is voor economische malaise, terwijl het eerder een gevolg is van protectionistische regeringen uit de 20e eeuw die maling hadden aan de ontwikkeling van haar bevolking, zolang ze de melkkoeien maar in eigen gelederen kon uitmelken en de opbrengsten graaiend in eigen zak kon stoppen.
        .
        Peter, je zou graag willen dat ik mijn mond hield en de zaken die jij onderbelicht laat niet zou benoemen, maar dat gaat niet gebeuren.
        Ga jij maar door met je ‘schat’ en ‘AKP-trol’ etc, doe je best.
        Daarmee overschreeuw je de inhoud van mijn repliek niet.

        • peter edel
          Geplaatst op 12 november 2014 om 2:20 am uur.

          Ach ja, dan kom je met nog meer drogredeneringen, het viel te verwachten.
          Na negen jaar nog steeds slechts 0,09 procent als het om het internetaandeel binnen het BNP gaat. Is dat niet wat karig? Laten we ervan uitgaan dat dit aandeel in 2005 0,0 procent was en voor het gemak nu 0,1. Met iedere negen jaar 0,1 procent duurt het dus bijna 57 jaar voordat het niveau van Zweden is behaald. Dat noem ik geen inhaalslag, maar uiterst traag inlopen. En neem van mij aan dat die Zweden tegen die tijd nog wel een stukje verder zijn. En andere landen eveneens.
          Nee, de AKP zal toch echt meer vaart moeten maken in de ICT-branche wil het mee kunnen gaan in de vaart der volkeren. Er is gewoon een achterstand, die dan weer alles te maken heeft met het gebrek aan goed onderwijs en innovatie. Precies zoals Simsek stelde in WSJ. Dat je van mij niets aan wil nemen kan ik nog begrijpen. Maar dat je met Simsek hetzelfde probleem hebt vind ik toch wel raar.

          Over de hervormingen van Simsek in 2006. Alles wat hij deed was de deur openzetten voor buitenlands kapitaal. Als hij dat niet had gedaan was er inderdaad geen kapitaal naar Turkije binnengekomen, lijkt me logisch. Daarom schreef ik ook dat hij betoeterd was als hij dat na had gelaten. Maar nogmaals, dat was toch niet de reden voor het buitenland om in opkomende markten te investeren? Zoals jij het voor doet komen was het alsof die investeerders dachten: ah, meneer Simsek heeft de wet veranderd, laten we daarom maar in al die landen investeren. Wat een onzin. Nogmaals, daar waren toch heel andere redenen voor. Laat ik het omkeren. Als er nadat Simsek de wet had veranderd geen internationale ontwikkelingen op gang gekomen waardoor er geld naar opkomende markten kwam, dan was er toch nog niets gebeurd? Begrijp je het nu? Nog simpeler: jouw redenering is zoiets als de bank (Simsek) bedanken wanneer iemand (buitenlandse investeerders) geld op een rekening heeft gestort.

          O ja, een intieme relatie met jou… Ik dank je feestelijk. Wie weet wat ik oploop. Bovendien val ik niet op leeghoofden.

          Overigens, ik lijk wel gek dat ik zoveel moeite aan je besteed. Waarom doe ik dat eigenlijk? Je intenties en redeneringen zijn zo transparant dat ik echt de enige niet ben die dat inziet. Met uitzondering dan van andere leeghoofden.

          • Stratenmaker
            Geplaatst op 12 november 2014 om 10:19 pm uur.

            Heb je weer een rekenmethode gevonden om Turkije belachelijk te maken? 0,1 procent in 9 jaar. Dat is vrij normaal.
            Dacht jij dat het Nederland veel beter af is gegaan tussen 1995 (het jaar dat Versatel werd opgericht en met KPN ging concurreren) en 2004?
            .
            En waarom probeer je de lezers hier nu wijs te maken dat internetgroei lineair is, en niet exponentieel?
            Zeker omdat dat zoals gebruikelijk were beter in jouw straatje past en omdat je de uitkomsten dan in je eigen richting kunt duwen?
            .
            De achterstand in de ICT en internet heeft niets met de stand van het onderwijs te maken zeg ik je nogmaals. Het heeft te maken met de late privatisering van de telecommarkt. Maar je blijft maar door reutelen op je eigen melodie.
            .
            In Turkije krijgen scholieren les op een iPad, terwijl in Nederland daar pas vorig jaar een pilot mee is gestart.
            Die inhaalslag komt er wel, daar wordt door de AKP hard aan gewerkt. Het valt gewoon niet mee om een grote achterstand weg te werken. Het is kinderachtig van jou om nu halverwege de inhaalslag de AKP regering er op af te willen rekenen dat ze nog niet bij zijn. Terwijl je zelf als de beste weet dat de inhaalslag gaande is. Je wilt het alleen niet afwachten en nu alvast je oordeel vellen, omdat je weet dat je over nog eens 10 jaar AKP-beleid zult moeten erkennen dat ze zeer succesvol zijn geweest. Jij wilt het feest voor de AKP, Turkije en de Turkse bevolking gewoon zo snel mogelijk voortijdig beëindigd zien, omdat je het niet kunt hebben dat een islamistische regering dat succes op haar konto zou kunnen schrijven. Geef dat nou gewoon eens toe.
            .
            Nee, Peter, je krijgt geen gelijk in je omgekeerde redenering mbt het buitenlandse kapitaal.
            Die instroom van buitenlands kapitaal naar emerging markets zou er inderdaad toch wel zijn gekomen.
            Hetgeen jij maar niet wilt begrijpen, is het feit dat Turkije nooit een emerging market had kunnen worden als de wetten in 2006 niet zouden zijn aangepast. En dan zou het buitelnadse kapitaal simpelweg aan Turkije’s neus voorbij zijn gegaan en was het nog steeds een half ontwikkeld land zoals het was onder alle voorgaande seculiere regeringen.
            .
            Begrijp JIJ het nu?
            Je hoeft mij niet uit te leggen hoe economie en internationale financiële handel werkt vriend, het is mijn dagelijks werk.
            .
            Wie begint er nou met ‘schat’ en ‘engel’?
            Weer een voorbeeld waar je heel snel de boel omkeert en net doet of ik begon.
            .
            En waarom je zoveel tijd investeert in het antwoorden op mijn teksten?
            Het antwoord is simpel: Je zult wel moeten, omdat ik al je manke stellingen en Turkije-bashing steeds met gemak doorprik, en dus móet je wel antwoorden, want anders kun je niet meer ongestoord de lezers zand in de ogen strooien, omdat ik het er snel weer uitwas. En dus kun je anders je doel niet bereiken. Dus je zal wel moeten blijven discussiëren, je hebt geen keus.

  3. bliksemschicht
    Geplaatst op 14 november 2014 om 9:14 am uur.

    Als je de woorden van stratemaker leest zou je denken dat hij vrij hoog geschoold is , maar achter die woorden facade schuilt een bubble head.
    Peter geeft een analyse vanuit zijn visie , naar mijn mening zeer aannemelijk.Dit is voor stratemaker moeilijk te verkroppen omdat hij een AK propagandist is en absoluut geen Turkije verdediger wat Peter wel is.
    Rationele kritiek daar kan je wat van leren , want als je niet weet of fantaseert waar je staat weet je ook niet waar je heen moet. Volgens de AK propagandisten is het allemaal fantastisch dat de rechstaat regelrecht ondermijnd word met zo’n AK poppenkast. Turkije is niet meer Europees maar meer zuid amerikaans- arabisch land aan het verworden.
    Wat ik wel hartverscheurend vind is als AK ministers bij elkaar zie komen om een potje te janken.. de labiele idioten..

    • Stratenmaker
      Geplaatst op 14 november 2014 om 10:19 pm uur.

      @Bliksemschicht,
      .
      Waarmee je nog maar eens suggereert dat alles wat Europees is, goed is, en alles wat anders is, om het even of dat Arabisch, zuid-Amerikaans of Aziatisch, slecht danwel inferieur is.
      .
      En wat wil je nou? Dat ik serieus op dit arrogante getoeter inga?
      Je vind jezelf blijkbaar heel wat mans.
      Huilende ministers, hartverscheurend.
      .
      Ga jij nou eerst even naar goed Europees gebruik homo’s verdedigen, slaven drijven, Zwarte Pieten discussies voeren, wiet kweken/roken en pedofiele clubjes oprichten voordat je een oordeel over Turkse aangelegenheden gaat vellen.
      .
      Turkije is geen Europa. Turkije is Turkije. En wat jij ervan vind interesseert ons Turken niet echt. Maak ons lid van je EU-clubje en je hebt inspraak. Tot die tijd, mondje dicht en vanaf de zijlijn afgunstig toekijken hoe goed het met Turkije onder AKP-bewind gaat en zal blijven gaan.

      • bliksemschicht
        Geplaatst op 15 november 2014 om 11:51 am uur.

        Nee wat een ander vind interesseerd jullie(Erdogan) inderdaad niks. dat wordt ook wel a sociaal genoemd. maar hé van een dief hoef je geen fatsoen te verwachten.Europees betekent voor mij o.a. dat de wet boven iedereen staat.Waar de levenskwaliteit goed is , waar de infrastructuur op peil is waar de waarde van een mensenleven wat waard is . Turkije 10 doden hier 50 doden daar 300 doden daar ” het is allemaal heel gewoon. stratemaker ga erdogan nog maar even kluiven

        • Izmir/ Smyrna
          Geplaatst op 16 november 2014 om 1:17 am uur.

          Vandaag had erdogan het over medeogen in Syrië. Dat het fout is dat de verschillende moslim groepen elkaar doden. De flikker heeft zelf al-nusra en de IS gesteund. Wat een meedogenloze flikker is hij en de rest van de akp en zijn aanhangers. Medeleven komt niet voor bij ze.

          • Maho
            Geplaatst op 16 november 2014 om 4:55 pm uur.

            De reden dat Al- Nusra en I.S. is onstaan komt doordat de Verenigde Naties niet tijdig hebben ingegrepen.Jouw leider Brilsmurf Kilicdaroglu vond het in orde toen zijn partijgenoten lekker zaten te dineren en foto’s te schieten met Assad terwijl Assad’s schurken-leger onschuldigen en kinderen aan het vermoorden waren.Wat ben jij toch achterlijk dat je zo’n actie van CHP goedkeurt en nog steeds achter deze idioten staat!! Schijnbaar heb je een onherstelbare schade opgelopen in je hoofd. Kerel..laat je hersens formatteren en upgraden met een nieuwe firmware maar dan wel de juiste versie!!

          • Izmir/ Smyrna
            Geplaatst op 16 november 2014 om 11:58 pm uur.

            Wat een kneus ben jij ook Maho. Volgens mij ging Erdogan samen met Assad op vakantie om vervolgens hem in de rug te steken toen hij interne problemen kreeg. Kilicdaroglu is niet mijn leider. Schapen hebben leiders nodig stomme idioot. Jij moet serieus naar een psycholoog gaan en een upgrade halen bijdehande oetlul. ke bent werkelojk een mongool als je je eigen crap gelooft. Assad is inderdaad een schurk maar dat zijn jullie van de Akp ook allemaal. Nep moslims.

          • Stratenmaker
            Geplaatst op 19 november 2014 om 1:50 am uur.

            Ik tel even de krachttermen die Smyrna in zijn laatste betoog nodig heeft om ook maar een beetje in de buurt te komen van een weerwoord tegen de inhoudelijke reactie van Maho:
            – kneus
            – schaap
            – stomme idioot
            – bijdehande (moet met een t geschreven worden, terzijde) oetlul
            – mongool
            – crap
            – schurk
            – nep moslims
            .
            Dat zijn er toch 8, in een stukje van 17 (smalle) regeltjes.
            .
            Hét bewijs dat Capulcu niet normaal kunnen communiceren.
            .
            Inhoudelijk ook nog even dit:
            Natuurlijk heb jij geen leider nodig, intellectueel wonder dat je bent. Jij weet alles beter en kunt alleen de hele wereld aan.
            Dit is dus exact de reden waarom jullie Capulcu nooit meer aan de macht zullen komen, omdat jullie eigenwijze (niet als scheldwoord gebruikt, maar in de letterlijke zin van het woord) betweters zijn, die niet met elkaar door 1 deur kunnen.
            Het ontbreekt jullie aan gebrek om jullie te organiseren. En dus zijn jullie genoodzaakt om jullie te onderwerpen aan die groep mensen die daartoe wél in staat zijn, omdat die groep ‘domme schapen’ wél in staat blijkt te zijn om samen sterk te staan.
            .
            Dus wie is hier nu eigenlijk dom uiteindelijk?

        • Stratenmaker
          Geplaatst op 16 november 2014 om 2:46 am uur.

          Bliksemschicht,
          .
          Voor jou nogmaals:
          Turkije is geen Europa. Turkije is Turkije. En wat jij ervan vind interesseert ons Turken niet echt. Maak ons lid van je EU-clubje en je hebt inspraak. Tot die tijd, mondje dicht en vanaf de zijlijn afgunstig toekijken hoe goed het met Turkije onder AKP-bewind gaat en zal blijven gaan.
          .
          En als jij dat leuk vind zal ik Erdogan kluiven tot ik er bij neerval.
          Maar het veranderd niets aan het feit dat jij je gedwongen bent te irriteren aan deze man, totdat hij cq. de AKP democratisch wordt weggestemd, en dat gaat niet gebeuren.
          Ook wanneer je mij opdraagt seksuele handelingen bij deze of gene te verrichten gaat aan jouw irritatie niets veranderen.
          Dus leg je er gewoon bij neer en probeer ermee te leven…

          • Izmir/ Smyrna
            Geplaatst op 17 november 2014 om 3:57 am uur.

            Rot dan gruwelijk op naar je land van herkomst ondankbare. Nederland zal wel je opleiding betaald hebben destijds intolerante asshole. Wat europees of turks betreft, beschaving is niet per definitie iets Europees. Maar ja beachaving hebben jullie niet. Dus wat praat ik eigenlijk tegen jou barbaar. goedgeletterd dat wel. Maar gelijk is aan mijn zijde!!!!!!!

    • Stratenmaker
      Geplaatst op 14 november 2014 om 10:31 pm uur.

      @Bliksemschicht,
      .
      Toch nog even een inhoudelijke noot:
      Je schrijft: ‘Peter geeft een analyse vanuit zijn visie , naar mijn mening zeer aannemelijk.’
      Volgens Peter zelf doet hij dat niet, dus ik weet niet hoe jij daarbij komt.
      .
      Iedere keer als ik hem van repliek dien verdedigt Peter zichzelf met ‘don’t shoot the messenger’.
      Hij vind zichzelf dus een messenger, die slechts van verzamelde feiten – weliswaar alleen de feiten die hem goed uitkomen – en citaten de waarheid – weliswaar zijn waarheid – schetst.
      Hij geeft dus niet zijn eigen visie weer.
      .
      En dat is ook wat ik hem steeds verwijt. Hij kijkt naar de verkeerde TV-zenders, heeft de verkeerde vrienden, leest de verkeerde kranten en kijkt niet verder dan zijn wijkje in Istanbul groot is en haalt zijn informatie uit boeken in plaats van uit mensen.
      Hierdoor heeft hij een bekrompen en achterhaalde kijk op Turkije.
      Hij heeft geen visie.
      Hij is een papegaai.

      • bliksemschicht
        Geplaatst op 15 november 2014 om 11:53 am uur.

        We moeten zeker met zn allen naar Yi?it Bulut kijken.. ?

        • Stratenmaker
          Geplaatst op 16 november 2014 om 2:51 am uur.

          Waar jij naar gaat kijken moet jij weten.
          .
          Dat je mijn redenatie verder niet inhoudelijk probeert te weerleggen mag ik interpreteren als dat je mij gelijk geeft inzake mijn kwalificatie van heer Edel?
          .
          Wel even bij het onderwerp blijven hè?

          • bliksemschicht
            Geplaatst op 17 november 2014 om 8:30 pm uur.

            Ik kwalificeer mensen niet direkt , maar diskwalificeer jou wel . visie synoniem voor “kijk op” in dit geval. Ik begrijp niet wat jij hier in Nederland nog zoekt als je het zo fantastisch vind in Turkije. Ik zelf overwoog om in Turkije te wonen een paar jaar geleden maar er is nu geen haar meer op mn hoofd die daar nu over denkt. Maar jij moet snel emigreren dat kan je nog even genieten van Erdogan era want het zal niet lang duren of het land zal worden bevrijd en dan kom ik jou persoonlijk naar Isis land begleiden.

          • Stratenmaker
            Geplaatst op 18 november 2014 om 3:45 am uur.

            En weet je wat nou het leuke is van Erdogan en Co.?
            Dat je niet eens in Turkije hoeft te wonen om ervan te kunnen genieten. Dit is de eerste Turkse leider die zó sterk is dat ALLE Turkse burgers waar ook ter wereld zijn aanwezigheid en de bescherming van het vaderland kunnen voelen.
            .
            Sterker nog, ik zou op dit moment zeker niet terug willen naar Turkije, integendeel, de motivatie en de energie die uitgaat van de huidige Turkse regering geeft mij extra motivatie om op de plek waar ik woon mij op te werpen als ambassadeur van mijn land. Samen zullen 90 miljoen Turken over de hele wereld, gesteund door onze regering in Ankara, hun stem doen gelden. Nooit meer zullen andere volken de draak kunnen steken met ons of ons als 3e rangs burgers kunnen behandelen.
            In Nederland ben ik nuttiger voor ons land dan dat ik in Turkije zou zijn, al was het maar om er op fora als deze ervoor te zorgen dat Turkije-bashers als Edel geen vrij spel hebben om ons land ongehinderd te kakken te zetten.
            .
            OK, als jij geen ambassadeur wilt zijn, dan doen we het met 89.999.999 Turken. Misschien dat Smyrna ook nog afvalt. Dan nog 1tje minder.
            .
            Hoe jij mij trouwens kwalificeert is niet belangrijk. We hadden het over Edel.
            Dwaal niet steeds af van het onderwerp.

          • Izmir/ Smyrna
            Geplaatst op 18 november 2014 om 5:07 pm uur.

            Sinds Erdogan aan de macht is hij inderdaad meer in de schijnwerpers gekomen dan zijn voorgangers gekomen, door telkens belachelijke uitspraken uit te kramen ja. Net zoals jij je telkens weer belachelijk maakt intolerante idioot.

          • Izmir/ Smyrna
            Geplaatst op 18 november 2014 om 5:11 pm uur.

            Leugenaar ben jij ook nog, had jij niet in het verleden gezegd dat jij een zakenman in Ankara bent? Niet dat ik het geloofde. Nu geef je het toe dat jij verblijft in Nederland. Hopelijk word je gauw uitgezet, kun je gaan stratenmaken voor de Akp.

          • Stratenmaker
            Geplaatst op 19 november 2014 om 1:40 am uur.

            Je herinnering laat je nogal in de steek Smyrnaheimer.
            Ik heb in het verleden gezegd dat ik mijn geld OOK in Ankara verdien. Mijn bedrijf (1 van de 4) is gevestigd in Ankara, de andere 3 in Nederland. Ik ben erg vaak in Turkije, maar momenteel verblijf ik meer in Nederland, afhankelijk van waar mijn aandacht vereist is.
            .
            Wat op zich wel leuk is, want met mij zul je je geen raad weten in wat je schrijft. Als je mij uit wilt zetten, wil je mij dan uit Nederland of uit Turkije zetten?
            Beter begin je er maar helemaal niet over, want je zult er nog van in de war raken.
            Beter beperk je je tot de discussie over het actuele onderwerp, dan kun je ook niet in de fout gaan met je uitspraken.

  4. Izmir/ Smyrna
    Geplaatst op 17 november 2014 om 4:06 am uur.

    Had de profeet Mohamed niet gezegd. Ik heb een herrinering van 20 jaar aan diegene die mij brood heeft gegeven. Dit gaat voor jullie niet op stratenmaker en akp wannabees. Ga terug naar Turkije erdogan zal jullie voedden.

    • Stratenmaker
      Geplaatst op 18 november 2014 om 3:47 am uur.

      voeden met 1 d.
      .
      Maar goed, jij hebt helemaal geen verstand van Mohammed of iets wat met de islam te maken heeft. Of nou toch ineens weer wel?
      Je vond het toch een kutgeloof? En nou ineens de profeet citeren?
      Wispelturig en onstandvastig kereltje ben je toch. Maar dat hoort wel bij Capulcu eigenlijk.

      • Izmir/ Smyrna
        Geplaatst op 18 november 2014 om 5:04 pm uur.

        Deze capulcu weet meer dan jij en dat jij een schande bent voor je volk en religie mister Taliban.

      • Stratenmaker
        Geplaatst op 19 november 2014 om 1:42 am uur.

        Oh jee, wat weet je toch weer veel… not.
        Vergeleken met de inhoud van jouw schedel is het achterwerk van het varken dat jij als gavur zijnde zo graag eet een universiteitsbibliotheek.

  5. bliksemschicht
    Geplaatst op 18 november 2014 om 10:03 pm uur.

    Weet je stratemaker , in dit forum geef jij alleen maar weer hoe laag jou norm besef is. Je geeft af op Ataturk en verheerlijkt een ander persoon een dom persoon you know who . Dat maakt jou net zo of nog stommer dan de Atatürk verheerlijkers want Ataturk heeft echt wat neergezet. Maar Akilsizlar zullen zich zelf ten gronde richten. Ik vind dat we Atatürk moeten passeren maar helaas zijn wij als volk niet capabel genoeg om op wat die man bijna 100 jaar geleden heeft nerrgezet. Eigelijk triest en jammer .. Waar jullie voor staan en Erdogan Co.. is echt om te janken ..daarom liever ouderwets Ataturk.. over visie gesproken ik neem jou echt niet serieus aks je zegt dat de AK kliek visie heeft .. of zeg je maar wat ?

    • Maho
      Geplaatst op 19 november 2014 om 12:51 pm uur.

      Ataturk heeft bestaande regels,wetten en cultuur overgenomen van de westerse wereld en gedeeltelijk aangepast…Anders gezegd gewoon afgekeken bij de ‘buren’. Als Ataturk dat niet gedaan had, hadden de Engelsen (die het land bezet zouden hebben) het gedaan ( kledij aangepast,nieuwe alfabet,kalifaat afgeschaffen,het geloof aantasten etc.).In die tijd zou iedereen dat wel gekund hebben, niet zo moeilijk ( behalve voor Capulcu). De mensen zijn jarenlang gehersenspoeld door Capulcu zodat ze steeds op CHP zouden blijven stemmen zodat deze zijn zakken kon blijven vullen.Wist je dat in de vroege jaren van de Republiek Turkije bestaande vliegtuig fabrikanten hun bedrijf moesten sluiten omdat de Capulcu- regering het beter vondt dat het gekocht moest worden van bondgenoten? Gelukkig is de meerderheid van ons bevolking ontwaakt en trapt er niet meer in. CHP heeft het verpest en zal nooit meer aan de macht komen. Vooral niet met die brilsmurf met zijn grote waffel en zijn onzinnige uitspraken!
      Ik zou zeggen wen maar aan het idee dat jij en je Capulcu-maten de komende tientallen jaren erg moeilijke tijden gaan meemaken als anti-AKP’ers!! Jullie zullen een gefrustreerd leven gaan leiden en dat verdienen jullie!!

      • Stratenmaker
        Geplaatst op 19 november 2014 om 10:04 pm uur.

        Nuff said, 100%.
        Dat scheelt mij weer een verhaal schrijven. Dank Maho.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Laatste Video: Erdogan veroordeelt bloed...
Het laatste nieuws van Lokum.nl